Friday, April 29, 2022

Kort grepe uit my Lewe #7


Wat vooraf gebeur het:

Deel 1 en 2

Deel 3 en 4

Deel 5 en 6


Deel 7

Nabetragting

Elke vrou is soos die van ‘n Michelangelo beeld. Elke kurwe vasgevang in meesterlike kleurharmonie wat haar ten toon stel as ‘n sagte liefdevolle mens.

Elke keer wat sy vergelyk word met ander se siening van ‘n Michelangelo word ‘n stukkie van haar weg gebeitel. Later bly net klompe of krake oor.

Na dertig jaar van verdra en ingee was daar niks oor nie. Daardie een woord was ‘n dawerende kraak wat die begin van die einde aangekondig het. Veertien jaar na daardie vernietighende hou was dit oor.

Maak nie saak hoe oop kop jy probeer wees nie, pornografie breek alle mooi af. Dit verwoes nie net die huwelik nie maar ook die vrou.

Al hoe meer vrouens wend hulle na hulpmiddels in die hoop om weer die krake te vul. Die sug na “wie is ek” ‘n uitroep vir hulp.

Drank en promiskuïteit het nie vir my gewerk nie.

Die enigste plek waar my stukke weer aanmekaar gesit kon word is by God.

Toe ek terug draai na Hom toe, het Hy my krake ingevul met Sy genesende krag, en word ek gepoets in Sy geregtigheid en heerlikheid. In Sy oë is ek mooi en dit is vir my genoeg.

©Lynelle Clark

 

Sunday, April 24, 2022

Kort Grepe uit my Lewe #5 en 6


Wat vooraf gebeur het:

Deel 1 en 2

Deel 3 en 4

Deel 5

“Julle sal reg kom vir ‘n rukkie? Ek wil net gou iets doen.”

“Ek is lus vir roomys.” Skimp my seun.

“Jy weet daar is nie.” Ek gee hom ‘n vuil kyk en hy laat sak sy koppie oor die wiskunde boek.

By die rekenaar stop ek. Ek weet nog nie hoe die elektroniese ding werk nie maar goed word weggesteek en ek wil weet wat.

Die toring lyk intimiderend maar ek druk die knop versigtig. Die skerm flikker aan en ek gaan sit.  

Ek maak soos wat ek Henry sien doen het en kliek op een simbool. ‘n Klomp dokumentasie maak oop. Verbouereerd gly ek die muis rond maar niks gebeur nie.

Onderaan die skerm sien ek ‘n simbool wat baie soos ‘n disk lyk en kliek op dit. ‘n Ander venster maak oop en ek staar geskok daarna. Blonde hare verberg ‘n groot gedeelte van haar gesig. Haar rooi mond in ekstase terwyl ‘n gilletjie van genot oor haar lippe borrel.

‘n Kardeur slaan toe en ek kyk na die deur. Dan druk ek die knop weer en die skerm gaan dood.

“Lynelle waar is jy?” hoor ek sy stem en ek staan woedend op.  Vandag soek ek antwoorde. Basta die werk.


 Deel 6

“Ek het goeie nuus.” Begin hy. Ek verstyf in sy arms en stoot hom weg.

“Ek vlieg oor twee weke Frankryk toe vir akkreditasie. Hannes het gebel.” Henry gaan voort sonder om agter te kom dat my oë vuur spoeg. Die galbitterheid gereed om hom tussen die oë te tref.

“Hy weet van ‘n belegger wat belangstel om in te koop. Die Here het voorsien, Lyn.” Hy plaas die dokumentasie langs die rekenaar neer, draai om en ontmoet my blik en frons.

“Ek …” begin hy maar ek stap uit. Nie in staat om twee woorde bymekaar te voeg nie.

Ons het al hieroor gesels. Het selfs vir huweliksberading gegaan. Duidelik was dit als verniet en ek … ek voel soos ‘n dwaas.  

“Lynelle …” sluit hy minute later by my en die kinders in die klaskamer aan. Ek gaan aan om Isabel se werk na te sien.

“Het jy gehoor wat ek gesê het?”

“Ja.”

“En?”

“Baie geluk.” Is al wat ek kan uitwurg.

Later toe als stil word en ek kamer toe stap sit hy daar. Duidelik jammer vir homself.

“Is jy nie bly oor wat die Here doen nie?”

“Is ek vir jou mooi?” kom my weer vraag. Stom staar hy na my en raak dan stil.

“Nee.”

©LynelleClark

Friday, April 22, 2022

Kort Grepe uit my Lewe #3 en 4

Wat vooraf gebeur het: Deel 1 en 2


Deel 3

“Mamma, foon!”

“Ek kom.” Die kragopwekker gee ‘n ruk. Die petrol is klaar. Ek sluit die ysterhek en stoot dan die houtdeur op die snerpende koue toe en stap vinnig deur na die klaskamer.

“Wie is dit?”

“Weet nie mamma.” Antwoord my dogter en gaan voort met haar studies.  

“Lynelle wat praat.” Dit is ‘n onbekende nommer en ek frons. Teen die tyd is ons lugtig vir vreemde nommers wat gewoonlik net skuldeisers is. Niemand anders bel nie.

“Lynelle, dit is Tania. Is julle by die huis?”

“Ja, ons is.”

“Ons wil net die yskas kom haal. Ek weet ek het gesê jy kan dit gebruik totdat julle regkom maar ons het weer daaroor gedink en Piet wil dit kom haal. Ek hoop jy verstaan.”

Wat anders moet ek doen as my kop knik in stom verbasing. Die krag is in elk geval af en die yskas leeg. Die kragopwekker kan hom ook nie met genoegsame krag voer nie. Die boksie melk en bakkie margarien kan maar buite staan.

Die vorige week tydens bybelstudie het Tania die yskas aangebied nadat hulle gehoor het van die balju se besoek. Nou wil hulle dit terug hê.

Het God ‘n fout gemaak?

Het ons verkeerd geluister?


Deel 4

“Wat maak jy?” vra ek Henry ure later. Die huis is doodstil. Dit was ‘n lang dag van baie introspeksie en sielswroeginge.

Die mense is hier weg sonder om ons in die oë te kyk. Die yskas vasgemaak agter op die bakkie. Nie lank terug nie het ons saam met hulle deur ‘n krisis gebid. 

“Net besig.” Met sy rug gekeer na my is die rekenaar skerm verskuil.

“Met?” vra ek en stap nader.

“Sommer net iets,” en verander die beeld vinnig. Maar wat ek sien verstom my, dit kan nie wees nie. Ons het al hieroor gepraat.

“Iets gehoor van die offer?”

“Moet die bestuurder en direkteur by LG ontmoet môre.”

“Hoe gaan jy daar kom?”

“Phillip sal my vat.” Ek ontklee, trek my warm nagklere aan en klim tussen die koue lakens in en lê doodstil. Ons sal môreoggend weer water kook vir bad. Nou moet ek staatmaak op my liggaamshitte.

Henry het nog nie beweeg van die lessenaar nie. Die skerm so gedraai dat ek nie kan sien waarmee hy besig is nie.

“Gaan jy nie kom slaap nie?” die woorde bitter in my mond.

“Sal nou. Wil net klaar maak.” Ek draai op my sy en krul in ‘n bondeltjie. Die ‘nou’ gaan nog lank vat.

©LynelleClark

Wednesday, April 20, 2022

Kort Grepe uit my Lewe #1 en 2

 

Ek het dit begin skryf tydens 'n mini-kompetisie op 'n skrywersblad. 
Die enigste voorwaarde was dit moet slegs 200 woorde bevat. 
Op daardie stadium het ek alreeds met die gedagte gespeel om my eie verhaal te skryf om oor my eie vrese en skugterheid te kom. Ek het net nie geweet hoe moes ek te werk gaan nie maar die uitdaging het my aangespoor om te begin. Nou vind ek die skrywe bevrydend. 
Waarheen dit gaan lei weet ek nog nie ... maar dit is 'n ander dag se besluit. 

 Hier volg die gebeure tussen 2000 en 2002 in kort grepe.

Skuilname is gebruik waar nodig. 



Deel 1 

“Kan jy die krag aansit? Ek sien dit is af.” Die kind gluur my aan. Venyn merkbaar in die hovaardige houding. Die gordyn sak en ek stap verslae weg. Hoekom Here?
“Pay and I will switch it on!” skree die oudste kind uit die sitkamervenster en die onmiskenbare gegiggel volg my terug na my huis. My voetval dof ploffend op die gras.

“Hoekom is die krag af ma?” vra my oudste.

“Hulle dink dit is snaaks.” Moedeloos ontkoppel ek die strykyster uit die muur en sit dit weg. Vir nou is ek klaar gestryk. Sal môre weer probeer.

“Is die tannie nie daar nie?” Ek skud my kop en verberg my skaamte terwyl ek omdraai en die plank wegsit. Ek sal wat wou gee vir koffie maar water sal moet doen.

“Het pa al iets gehoor van die werk?” vra sy weer. Weer skud ek my kop. Die swaarkry dik en bitter in my keel.

“Wat eet ons vanaand?” vra my elfjarige seun. Ek maak die kasdeur oop. Een blikkie sop staan eenkant in die leë kas.

‘n Kar wat stop voor die voordeur bring my uit my beswyming. Opgevolg deur ‘n vinnige voetval en dan die dawerende klop. “Balju! Maak oop.”

Deel 2

“Lyn, jammer om te pla. Ek wou net die vir jou kom gee.” Val buurvrou weg die oomblik toe ek die voordeur oopmaak en oorhandig drie twintig rand note aan my.

“Ek was besig om vir my kinders lekkergoed te koop toe dink ek aan jou drie. Hulle sal seker ook ietsie lekker wil geniet. Hier is ietsie klein vir elkeen. Hoe gaan dit? Enige nuus oor werk?”

“Hallo Wilma, baie dankie.” Sê ek en stoot die deur groter oop en sluit die ysterhek oop.

“Nee, Henry het nog niks gehoor nie.”

“Die lewe is swaar, en ons kan ook nie almal help nie. Maar sterkte.” Haar medelye klink hol, niksseggend.

“Wil jy inkom?” ‘n Outomatiese vraag en toe dit uit is, is ek dadelik spyt. Die ongemak is duidelik op haar gesig te bespeur, en in my stem te hoor en ek trek die deur op die kaal vertrek toe. 

“Weet jy, die kinders is alleen by die huis. Miskien ‘n volgende keer. Weet ons dink aan julle.” Maak sy verskoning, draai om en begin om weg te stap.

“Baie dankie Wilma. Totsiens.” Groet ek en staar die fyn vrou agterna. My gedagtes in ‘n warboel maar dankbaar vir die klein gebaar.  

Dankie Here. 

©LynelleClark

Vervolg: 

Deel 1 en 2

Deel 3 en 4

Deel 5 en 6

Deel 7

Thursday, February 24, 2022

Projek My Gebed vir 'n Boer, Boek Twee deur Ns. Skrywershuis.



In onderhoud met Nico Schamrel.

Nico, baie welkom en dankie dat jy ingestem het tot ’n onderhoud met my.

1.       As afskop vraag en omdat dit Internasionale Moedertaaldag is, wat beteken Afrikaans vir jou?

Afrikaans is my moedertaal, skryftaal en voertaal – die fondamente waarop ek gevorm is. Dit is my taal waarmee ek myself kan identifiseer. ’n Persoon sonder sy eie taal het nie meer ’n identiteit nie en om daardie rede is ek ’n kampvegter en ondersteuning vir die behoud van Afrikaans. Dit is ons elkeen se reg in ’n demokratiese land om sy taal te kan praat, daarin opgevoed en geskool te word. Afrikaans is vir my die kern van my bestaan.

2.       Jy is ’n kranige sosiale netwerk gebruiker. Wat beteken hierdie platforms vir jou? Vergas ons met ’n staaltjie van jou ondervindings.

a.       Platforms soos Facebook en Twitter is ’n maklike kommunikasieinstrument waarop mens nie net sosiaal kan kommunikeer nie, maar ook kennis kan oordra en nuwe idees kan voorstel. Sosiale media is ’n bron van inligting, mits jy dit produktief en vir die regte redes gebruik.

 

b.       My staaltjie is van ’n ander aard. Baie jare terug het ek ’n fiktiewe karakter geskep – Antie Fancie van der Merwe – burgemeester van ’n fiktiewe dorp met die naam van Holbrandfontein. Dit was vet pret! Antie Fancie het oor die 2000 bewonderaars gehad en sy het byna elke dag ’n storie vertel oor haar dorp. Die mense was gaande oor haar, maar ek moes haar vaarwel groet toe ek meer ernstig begin skryf het. Nietemin, Antie Fancie was vir baie eensame mense geselskap en het ’n lag in leke dag gesit – selfs ’n vrou uit haar depressie gehelp.

Ek glo lag is die beste medisyne wat ons Skepper vir ons gegee het – ons doen dit net te min.

3.       Jy het met Ns. Skrywershuis in 2021 begin. Wat het daartoe gelei en wat is jou ondervinding sover daarmee?

a.       Ek het net gevoel dat daar te veel skrywers is wat nie die nodige diens ontvang as wat hulle verdien nie. Te veel swak werk word gepubliseer omdat geld ’n rol speel. Die kostes om te publiseer was belaglik hoog en daar is talentvolle skrywers wat dit nie kan bekostig nie. Bemarking word veral agterweë gelaat met uitgewers, want sodra hulle die betaling ontvang, vergeet hulle van die skrywer.

Die proeflees by sommige van hierdie uitgewers is skokkend en onaanvaarbaar. Oor dit wil ek my liewers nie uitlaat nie. Ek het ongelooflik baie klagtes ontvang van ongelukkige skrywers en ontvang dit steeds gereeld – hulpkrete nadat hulle baie geld betaal het vir publikasies en swak teksversorging – selfs vertalings van boeke.

Ns. Skrywershuis is gestig om talentvolle skrywers te help, sonder om hulle duisende rande uit die sak te jaag, maar ook om die skrywer se werk doeltreffend te bemark met stylvolle advertensies en kwaliteit werk.

Ek werk nou saam met PENdit.za wat die proeflees hanteer. My ondervinding is dat skrywers goeie diens verwag, maar hulle wil ook waarde vir hul geld geniet. Hulle waardeer daardie ekstra wat mens doen. Dit is nie ’n geldmaak bedryf nie, maar ’n bedryf wat ek verskriklik geniet. Dit is só lekker om ’n tevrede en gelukkige skrywer by jou aanlyn winkel te plaas – daardie vreugde en tevredenheid is meer werd as rykdom.

4.       Hoe belangrik is boeke in jou lewe?

Boeke is soos kos – ek kan nie daar sonder nie! Boeke is soos poeding – ek kan ook nie dáár sonder nie. Daarom lyk ek soos ’n paaseier. Ek woon alleen op ’n gasteplaas. Ek sien die stad min en boeke word jou lewensmaat. Daar is nie ’n beter kameraad in die lewe as ’n boek nie (behalwe poeding).

5.       Waar kom die idee van My gebed vir ’n Boer vandaan?

Dit was in die begin van ons eerste grendeltyd – toe ons almal toegesluit was sonder sigarette, drank en Kentucky, met kaste vol toiletpapier.

Ek het net besef dat ons boere gebed nodig het. Die geweld in ons land ruk hande uit. Die boer voorsien ons van die kos op ons tafel – hulle is God se geskapenes om Sy werk op aarde te doen.

Ek het ook toe besef dat ons nie saam kan bid soos, bv. ’n biddag vir die boer nie (weens grendeltyd). Toe vra ek myself: waarom bid ons nie almal saam in ’n boek nie? So het die boek toe ontstaan.

6.       Jy is ook besig met die opvolg van die boek. Hoekom ’n opvolg?

Die behoefte vir trauma-berading onder slagoffers is geweldig groot. Slagoffers het professionele hulp nodig. Daar is baie kostes daaraan verbonde en daar moet soms lang afstande afgelê word om by slagoffers uit te kom. Dit gaan nie net oor ryk boere nie. Daar is ook kleiner boere en minderbevoorregte boere. Hulle het hulp nodig. Om met daardie behoeftes te help, is die tweede boek begin.

7.       ’n Hele paar bekendes het deelgeneem aan die boek, wat is jou ervaring met die mede skrywers van My Gebed vir ’n Boer.

Die bekendes was ongelooflik wonderlik. Net onlangs het Jak de Priester vir my ’n video gestuur waar hy gesels oor die boek, asook vriendin Anneline Kriel-Bacon. Sy is weer die ambassadeur van die nuwe boek.  

Bekendes soos Amor Vittone was uit haar vel oor die projek en Ruben (die bekende sjef) moes opnames herskeduleer om deel te kon neem. Solly Philander was besig om te bestuur toe ek hom geskakel het. Hy was so opgewonde omdat ek hom telefonies bedank – ek het gewonder of daar iets fout is? Ék is die een wat opgewonde moet wees!

8.       In jou mening, was dit suksesvol? Deel met ons ’n staaltjie wat bydra tot die boek se sukses.

a.       Ja, die eerste projek was suksesvol en die fondse was goed aangewend. Dit was nie duisende rande nie, maar dit het ’n paar gaatjies toegestop. Ek het regtig mooi briewe ontvang van bekendes, boere en boervroue wat so dankbaar is vir hierdie projek. Die belangrikheid van die hierdie projek was ook dat die moord op ons plaasboere, asook werkers, weereens blootstelling gekry het – nie net in SA nie, maar ook oorsee. Wat vir my só treffend was, was die vriendskap wat gesmee was gedurende hierdie boek. Bekendes het mekaar ondersteun en so baie het net ingespring en gehelp.

b.       Eendag, toe ’n klein seuntjie by ’n kettingwinkel aan my arm kom trek, was ek heel verbaas dat hy my erken het (sy ma het my erken en hom kortliks vertel van die projek). Hy het skaam na my gekyk. “Oom, dankie dat oom vir my pa bid ...”

Ek moes hard sluk aan die knop in my keel. Ek was werklik stomgeslaan. Sy ma het trots glimlag. Ek het na sy onskuldige gesiggie gestaar. “Nee, dankie vir wat jý doen om ook saam te bid.”

9.       Vertel ons in kort wie jy is en waar jy vandaan kom.

Ek is gebore en getoë op Uitenhage waar ek my weer bevind na vele omwentelings in my lewe. My pa is oorlede toe ek twaalf was en ek is geseënd om nog my moeder na aan my te hê. Sy is my asem en my meeste liefde, my hartklop en my grootste ondersteuner. Dit staan buite alle twyfel dat ek ma-se-kind is – ’n groot dromer wat alles in die lewe wil gee en tevrede is met álles wat ek het. Ek dank my Skepper so veel ek kan, elke dag van my lewe.

Nico, baie dankie vir die saam gesels ek het dit baie insiggewende gevind.

Vir meer inligting om saam te skryf aan MY GEBED VIR 'N BOER TWEE kan die inligting verkry word by https://nskrywershuis.co.za/gebedeboek/

 

 

Wednesday, February 23, 2022

Kruisbestuiwing deur Afrikaanse Digkuns



’n Klimaat van Afrikaanse Kruisbestuiwing.

Gister het ons Internasionale Moedertaaldag gevier en die sosiale platform gons met gedigte en kortstories rondom hierdie heuglike dag. Daarom is dit belangrik dat ons ook nuwe bewegings ondersteun. Bewegings waarin Afrikaans kan groei en floreer.

Khoinonia het as ‘n Whatsapp-groepie ontstaan wat poog om opkomende digters en skrywers te help om relevant te skryf en ek sien baie uit na die vrug van hierdie beweging.

Khoinonia se doel is om die Afrikaanse digkuns te bevorder en ‘n klimaat van kruisbestuiwing te skep sodat ons van mekaar af kan leer.

“Ons wil Afrikaans bevorder in al sy fasette en ‘dialekte’,” sê Hendry Kortje.

Dit is ‘n nuwe Afrikaanse beweging in die mooie Grabouw. Hulle het op 19 Februarie 2022 afgeskop met hul eerste kuier deur die voorlesing van gedigte onder mekaar te bevorder. Die voorlesings het geskied onder begeleiding van musiek.

Sodoende skep Khoinonia nou spasie vir ander kunstenaars om gesamentlik op te tree en ’n unieke kultuur te skep.

“Dit is ‘n klein stappie na die oorkoepelende visie om kunstenaars in Grabouw te verening om ook saam op te tree. Kunstenaars soos: fotograwe, tekenaars (sketse), musikante, rappers, digters, skrywers en mense wat ander kunste beoefen is welkom.” Vertel Hendry.

Kom en raak deel van ‘n Afrikaanse beweging en wees trots op jou taal.

Terugvoer na afloop van die byeenkoms was baie goed. Die Restaurant was gelaai met afwagting en die plekkie het gou vol geraak.

“Die 8 digters het'ie mense gevange gehou met hul voorlesings en spontane "oe" en "aa" was aan'ie orde van'ie dag.” Vertel Hendry met trots.

Liefdesgedigte het'ie aand vinnig verkort en die einde het beslis te vinnig gekom.

Die digters was: Hendry Kortje, Roelien George, Megan Coetzee, Danville Willemse, Celeste Johnson

Cameron van Wyk, William Alie en Jessica Lambert. Elkeen begaafd in hul eie reg.

Lynelle Clark

 

Wednesday, December 8, 2021

SKOONDOGTER PAK HAAR TASSE



Daar staan sy voor jou deur en gee jou ’n klapsoen onder die mistletoe – dankbaar om skoonma te sien en bars in trane uit. Om kinders groot te maak, is nie grappies nie. Skoondogter is op en gedaan; blou kringe om die oë, skurwe knieë soos ’n lêhoender, ietwat mollig geword (sê maar liewer niks!). Seun is moeg geploeg en het ’n mooi ronde boep (sê ook liewer niks!) – in sy skik om weer sy ma te sien (meer oor haar vernuftige kookkuns, want skoondogter se kookkuns laat veel te wese oor). Bederf die moeder van jou kleinkinders en gee haar ’n paar boeke om te lees saam met ’n lekker koppie tee.

(Met innige meegevoel aan alle moeders)
ONTHOU: Die drukker sluit 15 Desember vir die Feestyd. Bestel nou om teleurstelling te vermy.
MAKLIKE VETKOEK
(Lewer 16-20 vetkoeke)
500ml Koekmeel
15ml Bakpoeier
2ml Sout
300ml Louwarm water
1 Eier, geklits
1 Bottel olie vir diepbraai
Sif die koekmeel, bakpoeier en sout saam.
Klits die eier en die water saam en voeg dit by die meelmengsel. Meng tot ñ ligte deeg gevorm is.
Gooi olie in ñ braaipan tot 5cm diep en verhit dit tot matig warm.
Skep lepelsvol van die deeg in die warm olie en braai dit tot goudbruin aan albei kante.
Lig met ñ gaatjieslepel uit die olie en dreineer op kombuispapier.
Wenke
Knyp balletjies van die deeg af en plaas dit op gesmeerde bakplate om sowat 15min lank te rys.
Druk of trek die vetkoeke met die vingerpunte plat, tot ongeveer 2cm dik. Braai die vetkoeke in diep olie en dreineer op kombuispapier.



Kort grepe uit my Lewe #7

Wat vooraf gebeur het: Deel 1 en 2 Deel 3 en 4 Deel 5 en 6 Deel 7 Nabetragting Elke vrou is soos die van ‘n Michelangelo beeld. Elke kurwe...